Άγχος υψηλής λειτουργικότητας

Το άγχος υψηλής λειτουργικότητας δεν είναι αναγνωρισμένο ως μια επίσημη διάγνωση ψυχολογικής διαταραχής. Ο συγκεκριμένος όρος έχει εισαχθεί τα τελευταία χρόνια στη βιβλιογραφία και αναφέρεται σε εκείνα τα άτομα που ζουν με ήπιο ως μέτριο άγχος αλλά συγχρόνως είναι λειτουργικά και ανταπεξέρχονται σε ποικίλες πτυχές της ζωής τους.

Κάποια χαρακτηριστικά των ατόμων με άγχος υψηλής λειτουργικότητας:

● Φοβούνται έντονα ότι θα απογοητεύσουν ή θα στεναχωρήσουν τους άλλους

● Ανάγκη για επιβεβαίωση (ανάγκη να ζητούν οδηγίες πολλές φορές ή να ελέγχουν συχνά τους άλλους)

● Υπεραναλυτική σκέψη

● Άφιξη πολύ νωρίς στα ραντεβού

● Μεγάλες περίοδοι εργασιακής εξουθένωσης που τις διαδέχονται περίοδοι αναβλητικότητας

● Αδυναμία να πουν όχι έχοντας πάντα ένα υπερφορτωμένο πρόγραμμα, όντας συνεχώς απασχολημένοι

● Αδυναμία να απολαύσουν τη στιγμή (αδυναμία να χαλαρώσουν και να είναι στο παρόν)

● Τάση να συγκρίνουν τον εαυτό σας με τους άλλους

● Ψυχική και σωματική κόπωση

Εάν έχετε άγχος υψηλής λειτουργικότητας, πιθανότατα θα παρατηρήσετε ότι το άγχος σας κινητοποιεί και σας ενεργοποιεί. Εξωτερικά στους άλλους, φαίνεστε επιτυχημένοι, ήρεμοι, να υπερέχετε στην εργασία σας και να ανταπεξέρχεστε επαρκώς σε καθημερινές υποχρεώσεις. Μπορεί να φτάσετε στη δουλειά νωρίτερα από όλους. Οι συνάδελφοί σας αναγνωρίζουν πως είστε προσηλωμένοι στη δουλειά σας, δεν έχετε παραλείψει ποτέ μια προθεσμία ή δεν έχετε χάσει κάποιο πρότζεκτ. Όχι μόνο αυτό, αλλά είστε επίσης πάντα πρόθυμοι να βοηθήσετε τους άλλους όταν σας το ζητήσουν. Επιπλέον, το κοινωνικό σας πρόγραμμα φαίνεται πάντα γεμάτο και εσείς αρκετά απασχολημένοι.

Ωστόσο, ο τρόπος που νιώθετε εσωτερικά μπορεί να είναι τελείως διαφορετικός. Αυτό που οι άλλοι μπορεί να μην γνωρίζουν είναι ότι κάτω από την άψογη εξωτερική επιφάνεια, εσείς αντιμετωπίζεται αρνητικές σκέψεις και δυσάρεστα συναισθήματα που δύσκολα μοιράζεστε και σας προκαλούν ψυχολογική δυσφορία. Φαίνεται πως τα κίνητρα για να επιτύχετε δεν βασίζονται σε υγιείς φιλοδοξίες και στην ανάγκη ωρίμανσης και εξέλιξης. Το άγχος είναι εκείνο το οποίο σας ‘’σπρώχνει’’ να ανταποκριθείτε. Ωστόσο, πίσω από το άγχος αν θα είστε αποδοτικοί στην εργασία σας ή η αδυναμία σας να πείτε όχι και να βάλλετε προτεραιότητες συνήθως κρύβεται ένας βαθύτερος φόβος απόρριψης, ότι δηλαδή θα φανείτε ανεπαρκείς ή θα απογοητεύσετε τους άλλους. Αυτό το βαθύτερο μοτίβο ενεργοποιεί το άγχος σας το οποίο αν και σας τροφοδοτεί με ‘’ενέργεια’’ να εκπληρώσετε τους προσωπικούς, επαγγελματικούς και κοινωνικούς σας ρόλους, μακροπρόθεσμα σας εξουθενώνει ψυχολογικά και σωματικά.

Επιμέλεια κειμένου,

Δρ. Κωνσταντίνος Κορμάς